"Ik zorg pas goed voor mezelf wanneer ik iedere dag me-time heb" - Marije van den Bovenkamp
Yura Boerma - Interview • 31 mei 2020
Marije van den Bovenkamp: schrijfcoach en -trainer én hoofdredacteur van twee blogplatformen
Wat heeft jou geïnspireerd om te gaan doen wat je nu doet?
"Mijn burn-out in 2003. Ik had een hele hectische en verantwoordelijke baan in Utrecht op dat moment, mijn vriend was werkloos, ik had mijn echtscheiding nog niet goed verwerkt en ik vond het samengestelde gezin (en gedoe met onze exen) best ingewikkeld. Niet vreemd dat ik omknakte. De eerste maanden van mijn burn-out was ik volledig lamgeslagen, ik functioneerde gewoon niet. Kon niet eens boodschappen doen en was vreselijk boos op alles en iedereen. Ook veel huilbuien en zelfmedelijden. Ik vond een pittige psychotherapeut die mij flink doorzaagde. Daarnaast volgde ik de NLP practitioner opleiding in die periode. Dat zorgde ervoor dat er enerzijds uiteindelijk rust kwam in mijn hoofd, het werd leeg. Anderzijds keerde ik mijzelf binnenste buiten dankzij NLP en de psychotherapeut en ontdekte ik weer wie ik werkelijk ben. Ook ontdekte ik wat mijn echte passies waren, van voor mijn 20e zeg maar, namelijk lezen en schrijven. Ik werkte al 16 jaar als communicatieprofessional en had schrijven altijd het leukst gevonden van mijn vak.
Tijdens mijn burn-out ging ik schrijfcafés bezoeken, een cursus volgen bij Geertje Couwenberg en zo ontstonden de plannen om mijn eigen bedrijf te starten. Als zzp’er, vanuit huis, zodat ik mijn eigen tijd kon indelen en mijn complexe samengestelde gezin beter kon managen.
Achteraf zeg ik: dank je wel burn-out. Anders had ik nooit de stap gezet naar een eigen bedrijf. En vanuit mijn passie ondernemen maakt me intens gelukkig! Volgens mij is het ook de bedoeling van een burn-out dat je transformeert. Net zoals de coronacrisis ook een bedoeling heeft om te transformeren, dat is wat er bedoeld wordt met het nieuwe normaal. We gaan niet meer terug naar hoe het was (hoop ik). En tja, wat is normaal?"
Waar sta je op dit moment in je leven? Sta je op een punt waar je wil zijn, wat je wilde bereiken of heb je nog doelen, dromen of wensen?
"Met mijn bedrijven heb ik zeker al bereikt wat ik wilde: een vaste klantenkring voor coaching en websites bouwen en een fantastische community met schrijvende ondernemers. Inmiddels zijn mijn dromen en doelen verlegd naar Spanjeliefhebbers. Dit platform gaat echt booming en mijn vriend en ik worden er ontzettend blij van! Daar zit mijn passie. Het is mijn doel om een verdienmodel te bedenken voor Spanjeliefhebbers en dat mag heel organisch gaan. Daarnaast wil ik dolgraag reportages maken in Spanje voor opdrachtgevers zoals de magazines Espanje en Por Favor.
Zodra de kinderen het huis uit zijn, willen wij een tweede huis in Spanje van waaruit we ook gewoon kunnen werken en ondernemen. Tot die tijd gaan we er zo vaak als mogelijk naartoe en ontdekken we de schoonheid van het land stukje bij beetje. Ik blog hierover en mijn vriend is fotograaf en webdesigner, dus we vormen een ideaal professioneel koppel. Spaans leren is natuurlijk ook onderdeel van het plan, dus daar zijn we al mee begonnen. Ook droom ik ervan om op mijn Spaanse veranda, aan het zwembad, schrijfweken te geven en schrijftijd te faciliteren voor ondernemers en auteurs. Dromen, dat kan ik als de beste!"
Hoe zorg jij goed voor jezelf? En hoe of wanneer merk je dat je zelfzorg nodig hebt?
"Mijn grote valkuil. Ik vergeet vaak om voor mijzelf te zorgen. Dit zit in mijn karakter, is door mijn moeder met de paplepel ingegoten (man en kinderen staan altijd op nummer 1) en het komt doordat mijn man chronisch ziek is. De rol van mantelzorger, zonder mezelf te verliezen, was een hele zoektocht. De coronacrisis en de quarantaine hebben absoluut gezorgd voor een pas op de plaats. Ineens schakelde ik van de zesde naar de eerste versnelling. En ik stond mezelf toe om heel veel niks te doen. Om bij te tanken, om te lummelen (dat was ik echt verleerd) en in het hier en nu te zijn.
Ik merk dat ik zelfzorg nodig heb als ik lichamelijke klachten krijg. Bij mij uit zich dat ik nek- en schouderpijn (peesontstekingen), een koortslip, en spit, dat ik gewoon door mijn rug ga. Inmiddels herken ik het en dan gaan de alarmbellen rinkelen. Ik zorg dus pas goed voor mezelf wanneer ik iedere dag me-time heb. Het liefst 2 uur per dag. Om lekker te lummelen, een spelletje te spelen, te lezen of te rommelen in huis. Afspreken met vriendinnen, wat ik heel vaak en graag doe, is geen me-time voor mij. Dat is best intensief, doordat ik met al mijn liefde en aandacht bij die vriendin ben. Wel is het fijn om mijn verhaal te kunnen doen, een soort uitlaatklep, maar dat doen m’n vriendinnen en ik ook zonder elkaar te zien (via spraakberichten, email en whatsapp)."
We hebben allemaal wel eens periodes dat we vast zitten of niet weten wat we precies willen. Hoe vind jij inspiratie om een volgende stap te zetten of een nieuwe keuze te maken?
"Ik vind mijn inspiratie door in mijzelf te keren en heel veel te lezen en te schrijven."
Wat zijn jouw 3 belangrijkste waarden/richtinggevers in je leven?
"Vrijheid, authenticiteit en plezier."
Wat geeft jou zelfvertrouwen of een gevoel van eigenwaarde? Of wat heb je nodig om vertrouwen in jezelf te voelen of een gevoel van eigenwaarde te hebben?
"Door te creëren, in mijn geval schrijven en publiceren, vandaar de blogplatformen. En door heel dicht bij mezelf te blijven, te luisteren naar mijn intuïtie. Ik doe alles altijd op mijn eigen wijze, want ik weet heel goed wanneer ik in mijn kracht zit en ik kan het prima accepteren als ik een tijdje geen inspiratie heb. Dat frustreert me niet meer (vroeger wel). Je hoeft niet altijd ‘aan’ te staan."
Hoe vind jij rust in je hoofd? Wat doe je dan?
"Door naar het strand te gaan, een welness bad te nemen of een fijne roman te lezen."
Wat is jouw grootste energiegever en je grootste energievreter? Hoe houd je je energie in balans, zodat je genoeg energie hebt over de dag verspreid?
"Mijn grootste energiegever is de zomer/de zon. Mede daarom wil ik naar Spanje. En de liefde, dat maakt me het gelukkigst. Mijn grootste energievreter is mijn ex en mensen (soms klanten) die altijd moeilijk doen. Eerlijk gezegd houd ik mijn energie nooit zo goed in balans. Het lukt me nog niet. Idealiter kruip in van november t/m februari in mijn winterslaap en word ik onzichtbaar voor iedereen. Echt ‘uit’ dus. Zodra de lente komt, rek ik me uit, knipper ik met mijn ogen, begroet ik de zon en de natuur en dan straal en manifesteer ik weer. Maar ja, dat is een illusie, want er moet wel brood op de plank komen, kinderen om te begeleiden, enz."
Wat maakt jou vrolijk? Of geeft jou het gevoel van speelsheid, zoals je dat vroeger voelde als kind?
"Spanje maakt mij vrolijk, op reis gaan sowieso, spelletjes doen met de kinderen, van de duinen afrollen (ik kom uit Castricum aan zee), zwemmen in de Middellandse zee, met mijn voeten in de branding van de Noordzee, schelpjes zoeken op het strand, mojito’s drinken met mijn vriendinnen, rondtouren met mijn lief, in zijn cabrio… Zo kan ik nog wel even doorgaan hoor."
Wat geeft zin of betekenis aan jouw leven?
"De liefde!"
Waar werk je?
"Ik werk als schrijfcoach en -trainer voor mijn eigen bedrijven Schrijfzin.com
en Purewebsites.nl
Daarnaast ben ik hoofdredacteur van twee blogplatformen: Blogzinnig.nl
en Spanjeliefhebbers.nl "
Hoe ziet je privé leven eruit (thuissituatie, sport, hobby’s, sociaal leven, enz.)?
"Ik woon in Rotterdam met mijn samengestelde gezin. Mijn vriend heeft een dochter van 14 en een zoon van 16 jaar en ik heb 2 zoons van 14 en 19 jaar. De oudste woont al op zichzelf, hij doet topsport rugby, de afgelopen 2 jaar in Engeland, vanaf september in Frankrijk. Hij is nu al een wereldburger. Mijn stiefkinderen wonen bij ons en mijn jongste zoon woont 3 dagen per week bij zijn vader en 4 dagen per week bij ons. Het is een gezellige drukte met 4 pubers. Verder hebben we 3 katten en 3 vissen."
Wil je dit bericht met anderen delen? Graag!

Als je heel goed kunt afstemmen op de ander dan geef je veel energie en tijd weg. Dat is heerlijk voor de ander, maar minder fijn voor jezelf. Het is vaak een jarenlang opgebouwd patroon waardoor je altijd klaar staat voor je omgeving. Of dat nou je gezin, familie, vrienden, buren of collega’s zijn. En toch kan het op een gegeven moment gaan wringen. Je voelt je overprikkeld en gespannen. Of ervaart stress, waardoor je moe en onrustig ben. Er is steeds vaker stress Je geeft jouw ruimte weg en daardoor voel je minder grip meer op je leven. De stress is er steeds vaker. Dat haalt je uit balans. Je kent vast wel de drie stress reacties: fight, flight en freeze. Maar het kan zijn dat je je daar niet zo in herkent. Net zoals Bente van Club Introvert op Instagram. Op haar account deelt zij veel over introvert en hoogsensitief zijn. Door haar schoonmoeder kwam ze er achter dat fawn haar reactie op stress is. Dit veranderde zo veel voor haar dat ik het graag met je deel in dit blog. Wat is een fawner? Bente: “Ik vind het verschrikkelijk als ik iemand teleurstel of boos maak. Dat neemt heel mijn lijf over, of zo. Alsof ik dat ongemak bijna niet kan dragen. Mijn schoonmoeder vertelde me dat je in de fawn response veiligheid probeert te creëren door te people pleasen.” Zo herken je het Ze dook daar later dieper in en waar sommige mensen bij stress dus gaan vechten, vluchten of bevriezen, gaan de fawners juist: pleasen conflicten vermijden hun eigen behoeften en grenzen negeren heel erg afstemmen op anderen ‘makkelijk’ proberen te zijn automatisch zorgen voor de sfeer/emoties van anderen Wanneer ben je bevattelijker voor de fawn response? Bente herkende dat zo… “Als kind al heb ik ergens geleerd dat ik veilig was als ik ‘makkelijk’ of ‘lief’ was en als volwassene heb ik dat nog steeds.” Het staat niet meteen gelijk aan hoogsensitiviteit, maar de hsp’er is wel bevattelijker voor de fawn response omdat ze: sfeer sneller aanvoelen zeer empathisch zijn afwijzing en spanning intenser voelen en dat vaak proberen te ‘fixen’ voortdurend bezig zijn met wat anderen van hun vinden bang zijn om iets verkeerd te doen snel de neiging hebben om sorry te zeggen Omgaan met deze overlevingsstrategie Het is belangrijk je bewust te worden van je triggers en op de signalen van je lichaam te letten op het moment dat je je eigen grenzen over gaat. Wat helpt is om te vertragen en zo tijd te winnen voordat je ergens ja op zegt. Ga oefenen met nee zeggen. Die hoeven niet meteen keihard te zijn, maar ze maken wel duidelijk dat je iets anders te doen hebt bijvoorbeeld of dat een ander die persoon kan helpen in plaats van jij. Schrijf eens een aantal nee’s uit, waarmee je kan oefenen en die je jezelf ook hoort (durft) zeggen, zonder al te veel spanning in je lijf. Fawning is een overlevingsstrategie en Bente snapt nu beter waarom ze zich zo slecht voelt als ze iemand teleurstelt of wanneer ze een conflict heeft. “Mijn lijf voelt zich dan onveilig. Dat is waarschijnlijk ook de reden dat ik dan snel terug wil krabbelen (‘weet je wat, ik kom toch’). Maar de truc is dus om je te realiseren dat je in de fawn response zit. In plaats van denken: wat kan ik doen zodat ze me aardig vinden?” Dan stelt ze zich de vraag: kan ik een verandering maken naar ‘Hoe kan ik omgaan met het ongemak als iemand me een keer niet aardig vindt?’ Handvatten die helpen Voor Bente helpt het bijvoorbeeld om te beseffen dat dit ongemak weer over gaat en dat erover piekeren geen zin heeft. Dat ze mensen mag teleurstellen en voor zichzelf mag kiezen ook als een ander dat niet begrijpt. “Ik kan de ‘storm’ beter uitzitten door ondertussen iets ontspannends te doen. En dan komt dat gevoel van veiligheid vanzelf weer terug zónder toch over een grens te gaan.” Als mentor voor introverten en hsp’ers heeft ze het kunnen omzetten in handvatten voor zichzelf áls ze weer gaat pleasen. Met dank aan haar schoonmoeder. Misschien herken jij jezelf er ook in. Wil je weten welke handvatten jou helpen? Ben je er na het lezen van dit blog achter gekomen dat je ook een fawner bent en wil je samen met Yura - als jouw coach - onderzoeken welke handvatten jou helpen? Neem dan hier contact met mij op Dan maken we een afspraak voor een gratis kennismaking. Bron: @clubintrovertnl en @psychologie_magazine

Welke grenzen maken dit voor jou mogelijk? Fijn als je het met mij deelt , dan kan ik van alle input weer een mooi nieuw blog maken. Dat is helpend voor anderen. Of vind je dit lastig? Dan helpt het om te weten waar je aandacht naartoe gaat. Wat jou triggert om voor anderen te gaan zorgen of dat je het gevoel hebt toe te moeten geven aan iemand. Dat je in de please stand gaat. Op het moment dat er iets gebeurt, komt er een gedachten bij je op waardoor je bepaalde gevoelens krijgt. Vanuit die gevoelens ga je handelen en daar ondervind je de gevolgen van. Dus de reden dat je zorgt of pleast, jouw aandacht weggeeft of je grens overgaat, begint met een gebeurtenis en sleurt jou mee in jouw automatische patroon van denken, voelen en doen. Dit werkt voor iedereen zo, maar je kunt dit ombuigen door je bewust te zijn van jouw aandachtvreters en je denk- en gedragspatroon. Zodat je jouw grenzen gaat kennen en leven. Dan ga je naast het zorgen voor de ander óók voor jezelf zorgen. Als deze ontwikkeling gebeurt tijdens coachgesprekken, dan voel ik me altijd zo dankbaar. Want dit brengt écht veel teweeg in je hoofd, in je zijn, in je leven.

Ik merk dat de hoogsensitieve vrouwen die ik coach vaak negatief over zichzelf praten in de zin van hun hooggevoeligheid. Ze vinden het lastig om te omarmen, want het is – volgens eigen zeggen – vaak alleen maar tot last. Ze willen niet als zwak of anders worden gezien. Zo vertalen zij het. Daarom gaan ze vaak maar door. Tot het gaatje en ze oververmoeid zijn. Als ik met hen een speciale vragenlijst doorneem, krijgen ze meer kennis over wat het betekent om een HSP (Highly Sensitive Person) te zijn. Met alles wat daarbij komt kijken. Het geeft inzicht om de valkuilen én talenten te weten die je hebt als je hoogsensitief bent. Want als je ook je talenten kent, dan kun je die vaker inzetten en dat voelt positief. Wat zijn de valkuilen? Het kennen en herkennen van je valkuilen helpt je om er anders mee om te gaan. De hoge lat: de verwachtingen die je van jezelf hebt zijn zo hoog, dat je ze eigenlijk niet waar kunt maken. Waardoor je faalt. Dat doet iets met je zelfvertrouwen. De uitspraak dat je iets in één keer moet kunnen hoor ik heel vaak tijdens coachgesprekken. Niet echt kunnen ontspannen en rust vinden. Hier zit vaak een groot verantwoordelijkheidsgevoel of perfectionisme achter. Soms ervaart een vrouw ook een te grote zorgrol, waardoor ze zich niet kan ontspannen. Je focus is op de ander, waardoor je gaat overdenken over de uitspraken van je partner, collega of vriendin. Het hoogsensitieve brein bekijkt alles van alle kanten en dat zorgt ervoor dat je gaat twijfelen aan jezelf. Jezelf verliezen in alles om je heen: het aanpassen aan anderen is je tweede (of eerste) natuur en daardoor weet je niet meer zo goed wat je zelf wil of belangrijk vindt. Je bent je gaan aanpassen, omdat je behoefte hebt aan verbinding en harmonie. Je bent empathisch en voelt vaak aan wat iemand van jou verwacht, maar dit maakt ook dat je je makkelijk aanpast. Vergeten eigen tijd in te plannen. We moeten van alles. Niet alleen van onze omgeving, maar ook van onszelf. Vaak ben je zelf je strengste criticus… Je alleen voelen: terwijl je als HSP juist behoefte hebt aan verbinding met anderen. Bij voorkeur een diepgaande verbinding, waarin je het hebt over persoonlijke ontwikkeling, de dingen die je bezighoudt, je pieken en je dalen. Inleven in de ander, omdat je een groot empathisch vermogen hebt. Soms neem je ook de emoties van anderen over of je voelt zo de drang om iemand te helpen dat je uitgeput raakt. Afwijzingsgevoelig zijn. Niet alleen op het gebied van de liefde, maar ook in werksituaties of vriendschappen. Je gaat dan al snel denken, doen en voelen voor de ander. Je gaat je gedrag aanpassen naar wat je denkt dat de ander van jou verwacht. Wat zijn de kwaliteiten? Stil staan bij je mooie kwaliteiten helpt jou in het plukken van de vruchten van de hoogsensitieve eigenschappen die je hebt. Een sterke band met de natuur. Hier kom je (weer) tot jezelf en laat je de spanning van alledag los. Je laadt je batterij op en het is goed voor je gezondheid. Wat heel fijn kan zijn, is om in de natuur te zijn met al je zintuigen aan. Kijk, luister, ruik, proef en voel! Inleven in de ander. En ja het klopt, het is een valkuil én een kwaliteit. Als jij goed in je vel zit, help je hiermee juist ook een ander. Dan is het een kracht en gaat het erom dat je iemand kan bijstaan. Creatief zijn. Denk aan: iets (nieuws) creëren, originele ideeën bedenken, dingen met elkaar kunnen verbinden, schrijven, een oplossing bedenken waar nog niemand aan had gedacht of er goed in zijn om thuis de inrichting te bepalen. In oplossingen denken: je hoogsensitieve brein zorgt ervoor dat je dingen goed over ziet, je out of the box denkt en dingen met elkaar verbindt (associëren). Je denkt tien stappen vooruit en in je brein worden allemaal creatieve sprongetjes gemaakt. Positieve emoties intens ervaren. Bijvoorbeeld tijdens een wandeling in de natuur: je doet meer indrukken op, waardoor je meer geniet van al het moois om je heen. Je bent een kei in het ophalen van mooie herinneringen, waardoor je weer een fijn gevoel ervaart. Daarnaast geniet je intens van kunst, muziek en lekker eten. Je bent een topwerknemer: je bezit heel veel kwaliteiten voor je werkgever. Denk maar eens aan loyaliteit, secuur zijn, zorgvuldigheid, creativiteit en out of the box ideeën bedenken. Je hebt goed overzicht en bent snel in het herkennen van patronen of je beschikt over doorzettingsvermogen. Daarnaast zijn ook eigenschappen als harmonie kunnen creëren of betrokken zijn bij de organisatie aantrekkelijk voor jouw werkgever. Deze eigenschappen floreren als jij goed in je vel zit en je geniet van je werk. Genieten van de kleine dingen. Zoals in de natuur: de vogels die fluiten, een ontluikende bloem, een paddenstoel, de zonsopkomst of -ondergang. Ze toveren een glimlach op je gezicht. Jezelf verwonderen kan je als geen ander. Hoe ga je hiermee om? Eén op de vijf mensen is hoogsensitief, dus je bent niet alleen en er zijn genoeg gelijkgestemden te vinden. Maar het allerbelangrijkste is dat je jezelf kent. Dat je accepteert dat je een HSP bent en dat je goed voor jezelf zorgt. Leer daarom eerst wat jouw eigen ruimte is. Letterlijk en figuurlijk. Zonder de gevoelens van de ander, maar met die van jou. En met wat jij belangrijk vindt. Dan geef je makkelijker je grenzen aan én zorg je voor jezelf. Wees lief voor jezelf en omring je met de juiste mensen. Luister naar je lichaam en praat aardig tegen jezelf in je hoofd. Dat wat je tegen een goede vriendin zou zeggen, zeg je tegen jezelf. Dit alles levert je meer energie en ontspanning op. Weet waar je invloed op hebt of kunt hebben. Want dat is lang niet overal op. En dan ga je je zorgen maken of trek je verantwoordelijkheden naar je toe. Op het moment dat je ook accepteert waar je geen invloed op hebt, geeft dat een hoop rust. Connectie met de juiste mensen geeft ook energie. Dus verzamel oprechte, eerlijke en gelijkwaardige vriendschappen of contacten. Waar je echte verbinding mee voelt, waar je jezelf bij kunt zijn en die jou helpen stralen omdat ze zien wie jij bent. Denk eraan om kleine stapjes te nemen, dat geeft zelfvertrouwen. Neem je ze te groot, dan stap je weer in een valkuil en moet je het allemaal in één keer kunnen. En dan krijg je last van faalangst, stress of komt je perfectionisme om de hoek kijken. Wat ook een must is: plan genoeg hersteltijd in, want het gaat natuurlijk niet meteen allemaal van een leien dakje. En soms vraagt het leven ook dat je mee beweegt of flexibel moet zijn. Als je op zo’n moment weet wat jij nodig hebt om te herstellen en te ontspannen, dan vang je dat op en heb je er minder last van. En vergeet niet dat een hoogsensitief brein meer tijd nodig heeft om goed te verwerken wat er gevraagd of verteld wordt. Gun jezelf daarom de tijd om dit te doen en een goede afweging te maken. Nee durven zeggen is misschien iets wat je moet leren, maar het gaat je echt helpen. Het is helemaal goed als je zegt dat je ergens over na wil denken, moet overleggen thuis of na moet kijken. Herken je veel van wat ik in dit blog beschrijf? En vind je het fijn om hier meer over te weten en jezelf beter te leren kennen, zodat je weet hoe je met jouw hoogsensitiviteit kunt omgaan? Klik hier om contact op te nemen Kennismaken is gratis. Geen enkele HSP is dezelfde, dus het is goed om jouw eigen gebruiksaanwijzing te leren kennen. Een van de tools die ik heb meegenomen uit de HSP coachopleiding is de Hoogsensitiviteit Analyse*, die we samen doorlopen om te onderzoeken waar jouw valkuilen en talenten liggen. Daarna leer je hiermee om te gaan tijdens de coaching en het op een positieve manier in te zetten, zodat je met plezier en vol zelfvertrouwen je hoogsensitief zijn omarmt. Bron: Hoogsensitiviteit in beeld van Sannie Smit. Dank je wel Sannie voor jouw duidelijke, illustratieve boekje. *de HSA is een vragenlijst die ontwikkeld is door drs. Esther Bergsma, op basis van wetenschappelijke inzichten. In haar HSP coachopleiding heb ik geleerd hoe ik de Hoogsensitiveit Analyse kan afnemen en inzetten. Inmiddels heb ik dit – met grote dank aan Esther – al vele malen gedaan.


